Ovaryalsiklus Fazları

Ovaryalsiklus fazları 3 tanedir. Bunlar:
1.Foliküler Faz
2.Ovulasyon
3.Luteal Faz
1. FolikülerFaz
Bu faza folikül olgunlaşması da denir. Ortalama 1214 gün sürer. Menstrüel siklusun başlangıcında saptanan olay, bir önceki luteal fazın östradiol miktarının azalmasına cevap olarak FSH düzeyinin yükselmesidir.
Foliküler fazda gerçekleşen olaylar şu şekildedir:
Endometriyal siklusun desquamasyon (dökülme-menstrüasyon) safhasının sonuna doğru ovaryumlarda birçok yeni folikül FSH'ın etkisi ile olgunlaşmaya başlar ve her bir folikül (granülosa) hücresinden belirli miktarlarda östrojen salgılar. Bu sürecin bir devresinde bir folikül diğerlerinden daha hızlı gelişir ve daha fazla östrojen salgılamaya başlar. Bu nedenle diğer gelişen foliküllerden östrojen salgılanması durur ve atrofı görülür. Buna folikül atrezisi denir. Foliküllerden salgılanan bu mayi (östrojen) giderek folikülün içine dolar ve folikül etrafında ve över dokusundan oluşan iki hücre dizisi gelişir. Dışta gelişen tabakaya Theca Ekstema, içte gelişen tabakaya Theca İntema denir. Ovulasyona yakın folikülün içindeki oosit II adını alır. Mukoid geçirgen bir tabaka olan Zona Pellusida çevresini kaplar. Bu haldeki folikül Graff Folikülü veya Veziküler Folikül adını alır. Graff folikülü folikülün ovulasyondan hemen önceki halidir. Garff Folikülü olgunlaştıktan sonra över yüzeyine doğru yaklaşır ve çapı 10-15 mm’ye ulaşır.
Yeni Folikül
FSH
Bir Folikül diğerlerinden daha fazla ostrojen salgılar
Olgunlaşır ve Ostrojen salgılar
Ostrojen Folikül içinde birikir. Etrafını över dokusundan farklılaşan 2 tabaka sarar
Bu sırada oosit I, I. Mayoz bölünme geçirip oosit II adını alır.
Mukoid geçirgen bir zar etrafını sarar (Zona Pellusida)
Graff Folikülü (Veziküler Folikül)
2.Ovulasyon
Preovulatuar folikülde ostrojen yapımı, hem hipofız hem de hipotalamus düzeylerindeki etkiyle LH yükselişini uyaracak yoğunluğa erişir. LH yükselişi, oositin mayotik bölünmesinin tamamlanmasını, granulosa hücrelerinin lüteinleşmesini ve prostoglandinlerce progestpron sentezini uyarır.
Graff folikülü içinde girerek aratan foliküler mayinin iç basıncı, theca internadaki damarların dış basıncı ile en ince yerinden çatlar ve oosit II beraberinde folikül hücreleri ve foliküler mayi ile birlikte överlerden atılır. Bu olaya ovulasyon denir. Ovulasyon sırasında atılan oosit II, I. mayoz bölünmeyi geçirmiş, 23 kromozomlu dişi cinsiyet hücresidir.
Ovulasyon önceki menstrüasyonun başlangıcından sonraki 1214. günlere rastlar. Bu sırada ostrojen hormonu kanda en yüksek seviyededir. Bu nedenle de FSH baskılanmış, LH ise teşvik edilmiştir. Bu iki hormonun (FSH ve LH) kanda belirli bir düzeye ulaştığı sırada ovulasyon olayı olur.
3.LutealFaz
Progesteronun etkisi hipotalamus düzeyinde GnRH salgısını baskılayıcı, hipofız düzeyinde GnRH etkisine karşı cevabı bastırıcıdır.
Ovulasyondan sonra ilk üç gün (1417.günler) geride kalan folikül hücrelerinde kolesterol yığılır ve sarı bir renk alır. Bu nedenle bu oluşuma sarı cisim veya Korpus Luteum denir.
Ovulasyondan sonra korpus luteumdan daha çok progesteron, daha az ostrojen salgılanır. Progesteron hormonu bu nedenle sadece ovulasyon olduğu durumlarda kanda mevcuttur.
Korpus luteumun en olgun zamanı, ovulasyondan sonra yani siklusun 21. gününe rastlar. Bu zaman fertilize ovumun implantasyon (endometriyuma yerleşme) günüdür. Eğer fertilizasyon olmamış ise korpus luteum menstrüasyondan bir hafta önce gerilemeye başlaı. Östrojen ve progesteronun seviyesi düşer. Sonunda korpus luteum beyaz bir renk alır. Buna Korpus Albikans denir. Hormon salınımı kesildikten bir hafta sonra menstrüasyon başlar.
Fertilizasyon olmadığında “Korpus Luteum” geriledikçe dolaşımdaki ovarium steroidlerinin düzeyi azalır ve böylece merkezi negatif “feedback” etkileri belirir. FSH düzeyi yükselir ve bir sonraki gelişen folikül grubunu kurtarır.
Luteal faz ovulasyondan sonra 1315 gün devam eder 12 günden kısa olan luteal faz anormal kabul edilir.
Ovum fertilize olmuş ise korpus luteumun ömrü fertilize ovumdan gelişmiş trofoblast hücreleri tarafından Human Koryonik Gonadotrop Hormon (HCG) tarafından uzatılır. Korpus Luteum gebeliğin ilk 3 ayında büyümeye devam ederek endometriyumun devamı için gerekli olan östrojen ve progesteron hormonlarını salgılamaya devam eder. Daha sonra korpus luteumun görevini plasenta üstlenir.